Chứng khoán phái sinh tháng 4: Thanh khoản sụt giảm nhưng khối ngoại gia tăng tỷ trọng

Thị trường chứng khoán phái sinh tháng 4 ghi nhận sự sụt giảm mạnh về thanh khoản giao dịch, tuy nhiên điểm sáng lại đến từ sự gia tăng tỷ trọng tham gia của các nhà đầu tư nước ngoài.

Nhìn chung, tâm lý thận trọng đã bao trùm các phiên giao dịch trong tháng ⁴⁄₂₀₂₆, khiến dòng tiền luân chuyển trên thị trường phái sinh trở nên kém sôi động hơn hẳn so với giai đoạn trước đó.

Bức tranh tổng quan: Thanh khoản sụt giảm đáng kể

Sản phẩm chủ lực là Hợp đồng tương lai (HĐTL) chỉ số VN30 chứng kiến một đợt sụt giảm mạnh về cả khối lượng và giá trị giao dịch. Cụ thể, khối lượng giao dịch bình quân mỗi phiên chỉ đạt 239.555 hợp đồng, giảm hơn 21% so với tháng trước. Tương tự, giá trị giao dịch bình quân cũng lao dốc 17,21%, dừng ở mức 46.693 tỷ đồng.

Điểm nhấn hiếm hoi về thanh khoản xuất hiện vào ngày 23/4/2026, khi thị trường bùng nổ với khối lượng giao dịch đạt đỉnh tháng ở mức 348.993 hợp đồng, cho thấy những đợt sóng ngắn hạn vẫn có khả năng thu hút nhà đầu tư lướt sóng.

Vị thế nắm giữ và diễn biến của hợp đồng VN100

Một chỉ số quan trọng để đánh giá kỳ vọng của nhà đầu tư là Khối lượng hợp đồng mở (OI). Tại phiên cuối tháng ⁴⁄₂₀₂₆, OI của VN30 đạt 37.770 hợp đồng, tăng nhẹ 0,17%. Đáng chú ý, ngày 03/04/2026 là phiên ghi nhận vị thế nắm giữ qua đêm cao nhất với 45.878 hợp đồng, cho thấy một giai đoạn đầu tháng đầy biến động và kỳ vọng cao từ các trader.

Trong khi đó, HĐTL chỉ số VN100 tiếp tục cho thấy sự hụt hơi. Khối lượng giao dịch bình quân chỉ đạt 83 hợp đồng (giảm 35,85%) và giá trị giao dịch bình quân giảm 32,23%, xuống còn 15,55 tỷ đồng. Với OI cuối tháng chỉ vỏn vẹn 70 hợp đồng, sản phẩm này hiện chưa đủ sức hấp dẫn để trở thành công cụ phòng vệ hoặc đầu cơ phổ biến.

Sự dịch chuyển cơ cấu: Khối ngoại “nhập cuộc” tích cực

Điểm đáng chú ý nhất trong tháng 4 chính là sự thay đổi về vai trò của các nhóm nhà đầu tư. Trong khi các công ty chứng khoán (tự doanh) thu hẹp quy mô hoạt động, giảm tỷ trọng từ 1,64% (tháng 3) xuống còn 1% tổng khối lượng giao dịch, thì khối ngoại lại có động thái ngược lại.

Nhà đầu tư nước ngoài đã gia tăng mức độ hiện diện đáng kể. Tỷ trọng giao dịch HĐTL VN30 và VN100 của khối này tăng từ 4,13% lên 5,17%. Việc khối ngoại tăng tỷ trọng trong bối cảnh thanh khoản nội giảm cho thấy họ có thể đang sử dụng công cụ phái sinh để phòng vệ (hedging) cho danh mục cơ sở hoặc đang tìm kiếm cơ hội từ những vùng định giá mới của thị trường Việt Nam.

Thị trường trái phiếu phái sinh: Sự im lặng tuyệt đối

Trái ngược với sự sôi động (dù giảm sút) của chỉ số chứng khoán, phân khúc HĐTL trái phiếu chính phủ kỳ hạn 5 năm và 10 năm hoàn toàn “đóng băng”. Không có bất kỳ giao dịch nào được thực hiện và không ghi nhận vị thế nắm giữ nào, cho thấy sự thiếu quan tâm tuyệt đối từ cả nhà đầu tư trong và ngoài nước đối với sản phẩm này trong tháng 4.

Nhận định chuyên gia và góc nhìn đầu tư

Việc thanh khoản giảm hơn 20% nhưng OI vẫn duy trì ổn định cho thấy thị trường đang ở trạng thái chờ đợi (wait-and-see). Sự gia tăng tỷ trọng của khối ngoại là một tín hiệu tích cực, cho thấy tính thanh khoản và độ tin cậy của công cụ phái sinh Việt Nam đang cải thiện trong mắt các định chế tài chính quốc tế.

Đối với các nhà đầu tư cá nhân, đây là thời điểm cần quản trị rủi ro chặt chẽ, tránh việc sử dụng đòn bẩy quá cao khi thanh khoản thấp, vì điều này dễ dẫn đến những cú “quét stoploss” bất ngờ.

Bạn đánh giá thế nào về động thái gia tăng tỷ trọng của khối ngoại trong tháng này? Liệu đây là tín hiệu cho một đợt sóng mới hay chỉ là hoạt động phòng vệ ngắn hạn? Hãy chia sẻ góc nhìn của bạn ở phần bình luận bên dưới!

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Thanh khoản thị trường chứng khoán phái sinh tháng 4 biến động ra sao?Thanh khoản giảm mạnh, cụ thể khối lượng giao dịch bình quân HĐTL VN30 giảm hơn 21% và giá trị giao dịch bình quân giảm 17,21% so với tháng trước.

Vai trò của nhà đầu tư nước ngoài trong tháng 4 có gì thay đổi?Khối ngoại tham gia tích cực hơn, nâng tỷ trọng giao dịch HĐTL VN30 và VN100 từ 4,13% trong tháng 3 lên 5,17% trong tháng 4.

Tình hình giao dịch HĐTL VN100 và trái phiếu chính phủ như thế nào?HĐTL VN100 sụt giảm mạnh về cả khối lượng (-35,85%) và giá trị (-32,23%). Trong khi đó, HĐTL trái phiếu chính phủ kỳ hạn 5 năm và 10 năm hoàn toàn không có giao dịch.

Câu hỏi thường gặp

Thanh khoản thị trường chứng khoán phái sinh tháng 4 biến động ra sao?

Thanh khoản giảm mạnh, cụ thể khối lượng giao dịch bình quân HĐTL VN30 giảm hơn 21% và giá trị giao dịch bình quân giảm 17,21% so với tháng trước.

Vai trò của nhà đầu tư nước ngoài trong tháng 4 có gì thay đổi?

Khối ngoại tham gia tích cực hơn, nâng tỷ trọng giao dịch HĐTL VN30 và VN100 từ 4,13% trong tháng 3 lên 5,17% trong tháng 4.

Tình hình giao dịch HĐTL VN100 và trái phiếu chính phủ như thế nào?

HĐTL VN100 sụt giảm mạnh về cả khối lượng (-35,85%) và giá trị (-32,23%). Trong khi đó, HĐTL trái phiếu chính phủ kỳ hạn 5 năm và 10 năm hoàn toàn không có giao dịch.